Saturday, January 6, 2018

Beiseina - Kum thar a tan



Kan Lalpa Isua Krista hmingin Chibai ka buk a che u a, he hun lawmawm ka nei thei hi Worship Committee te chung ah ka lawm hle.. Engangin nge kum thar lo thleng hi kan nghah a, kan lo hmuah le?

Tun kum inkhawm hmasa ber hun ka hmang thei hi ka lawm khawp mai, Kum thar hi beiseina a kan tan a pawimawh, mahse kan beiseina hi eng nge awm zia? JF Laldailova ah chuan Beiseina chu nghahfak tih in a ziak a ni.

Kum thar kan tan a, beiseina thar nen kum kan tan a, a tam tak chuan ni thar dang ang bawk a ni. a danglamna a awm lo va.

Awle, a nih leh beiseina hi Khawvel zawng a kan hman dan leh a Bible a beiseina kan hman dan hi a in ang em? I lo thlir ang?


A khawvel zawng in beisein kan lo thlir dan I lo en chhin the ang.

1.        Ka fapa nathana in ka pa chu lo ho hma se, Monopoly kan khel dun thei ang a, a ti thei, keimah nen in khelh a duh vang a ni. Thil thleng tur tha beiseina pawh a tih theih ang. Lottery man beisei na ang deuh. Another example – Lottery emaw vawiin Jeje te Chennaiyin an chak ka beisei.
2.          Ka hming pawh tluanga a ni, tluang tak in lo thlen ka beisei, thil tha thlen beiseina. Kan thian thenkhat te pawh Aizawl atang in tluang tak a Chennai an rawn thlen phei leh kan beisei, beiseina chi khat leh chu a nih tho mai. – Nau neih
3.     Beiseina chhan tha tak kan neih vang pawh a ni thei. Ruah a sur a, tui kan harsat loh ka beisei.

Bible ah beiseina awm zia.

Bible a beiseina a hman dan hi dicitonary beiseina nen chuan a in ang lo hle. Bible hian beiseina a nei lo tih na lampang ni miah lo in.

Ka rawn sawi hmasak ber, ka fapa in lo ho hma tur in  min tih kha, a chiang lo, dar 5:30 a haw tur a min beisei kha dar 7 vel bak ka haw hman ngai lo.
Kan thian thian te rawn thleng tluang thei tur a kan beisei pawh, flight te a in cancel thei.

Ruah sur tur a kan beisei pawh kha a chiang lo. Chennai ruah sur nasat lai khan ruah a han kan beisei, mahse a han chuang lo, a kum leh ah ruah a tlem a, ruah a tam kan beisei, ruah a tam chuang lo.

Beiseina kan sawi hian, thil chiang lo kan sawi na a ni. Bible ah chuan tiang hi a ni ve lo, Bible a beiseina hi chu thil tha thleng tur a beiseina a ni ve lo, Thil tha thleng ngei ngei tur rin na a ni zawk. A thlen a beisei ringawt lo vin, a thlen ngei a ring bawk a ni.

Kan beiseina hi lawngpui chawlhnan a an hman anchor ang a thuk kan neih a ngai.
Hebrai 11:1 - Rinna hi kan beiseite hriat chianna, thil kan hmuh lohte hriatfiahna a ni.Bible ah beiseina leh rinna kan neih hi a kal dun a ni. A hrang in a kal lo.

Beiseina thîrchakaiah
Pathian thutiam puitling ngei tûr Herbrai 6:13-19
13Pathianin Abrahama hnêna thu a tiam lai khân, a aia ropui zâwk chhâl tûr an awm loh avângin amah leh amah inchhâlin thu a tiam a. 14“Matheilovin mal ka sâwm ang chia, ka tipung ngei ngei ang che,” tiin. 15Tichuan, Abrahama chuan a nghâk fan fan a, Pathian thiltiam chu a dawng ta a.
16Mihringte chuan anmahni aia ropui zâwk chhâlin chhia an chham ṭhîn, chutiang chhechham chuan thu inchuh a titâwp a, a tinghet ṭhîn a ni. 17Pathian pawhin a thutiam a sût loh tûrzia entîr nân thutiam dawng tûrte hnênah mahni inchhâl meuhvin a nemnghet a. 18Sût leh mai mai loh chi hêng thil pahnih - thutiam leh mahni inchhâlna avâng hian, Pathian chu daw rual a ni lo ve. Chuvângin, keini, a hnêna tlânte hian him nân kan hmaa beiseina chu thlamuang takin kan chelh thei a ni. 19Chu beiseina chu kan nun thîrchakaiah kan nei a, rinawm leh nghet tak a ni; Hmun Thianghlim Berah a inthlung lût a.

Isua chu dawt sawi thei lo Isua a ni. A lawmawm rual in a hlauhawm ve tho mai. Ka hnathawhna a ka boss hi a thu sawi chu a sut leh tawh ngai lo. Vawi khat chu ka thawhpui pa a ban a, ka pu hnenah chuan a hnu khan ban lo tur in ka ngen a, a ni chuan min lo hriat thiam pui khawp mai, mahse ka thu sawi ka sut thei tawh lo a ti. A tha zawng a min tiam pawh in a lawmawm, a tha lo zawng pawh in a lawmawm, mahse Isua chu thu sut ngai lo isua, beiseina tlak Isua kan nei a ni.

Tui in lo, chaw ei lo emaw thaw lo pawh in kan awm thei, mahse beiseina nei lo chuan kan nung thei lo. Kan nun thîrchakaiah emaw chelh tu tur chu sum emaw, ropuina emaw a ni thei lo. Isua ah kan in nghat a ni loh chuan kan leng mai mai thei, hna ah kan mumal lo va, kan bang a, hna dang kan zawng kual a, bial nu emaw bialpa kan nei kual a, kan mumal lo. Lawng pawh nghet tak a chelh ding tu a neih chuan thlipui pawh tleh mahse lawng a ding nghet tlat zel.
Kan nun ze nghet Pathian hmuh kan tum a nih chuan min cheltu nghet kan mamawh dawn a ni, tum mumal kan neih loh chuan chelh ding tu thîrchakaiah kan mamawh lo. Mahse Pathian zuitu nghet kan ni dawn a nih chuan chelh dingtu nghet thîrchakaiah, ti sa thlemna te, satana thlemna hrang hrang do dal thei tur kan mamawh dawn a ni.
Kan beidawn in eng ah nge kan beiseina kan nghah, a then chu mahni la, suicide te kan awm, a then chu bottle lam ah te, a then chu ruih na chi hrang hrang dang pawh a ni ang.
Beisei na tak tak chu Pathian thu ah chauh a ni, keimahni duh thu a in nghat a ni ve lo.


Beiseina ah beidwawn loh tur:

A lawmawm zawng emaw, a beidawnthlak zawng emawa thlirtute pawh kan awm ngei ang. Hlim leh lawm taka beiseina thar nena he hun hmuak mektu; zirna kawngah emaw, thlawhhma lamah emaw, eizawnna lama hlawhtlinna thar avanga hlim taka he hun thar chuangkaite kan awm a nih pawhin kan lawmpui che u a. Duhsakna kan hlan che u a ni. Chutihlai chuan vanduaina chi hrang hrangin a chenchilh leh a tlakbuak avanga lungngai tam takte pawh kan awm ang. Heng mi chi hnihte hnena ka sawi duh chu beiseina a ni. Pathian lam hawi la, beisei tlat la, lawm rawh, tiin kan infuih duh a ni.

Tuna i hun tawn meka kha i awm hlen dan tur a ni lo. Vanduaina i chungah a thleng emaw, lawmna nen hun i hmang mek a nih pawhin, kha kha kumkhuaa i chan hlen tur a ni lo. Nipui, fur, favang leh thlasikte a inthlak zel ang hian mihringah lungngaih ni leh tah ni-te awm thin mah se, lawm ni leh hlim ni-te a lo inherchhuak leh thin.

Kum 2017 kha mi tam tak tan chuan kum tha a ni lo ang, kan duh dang pawh in a ni lo ang. Mosia a pawh kha Pharoah hma a thu sawi tur in Isua khan a tir a, Pharoah khan a ngaithla dawn lo che, ka ti luhlul dawn a ti a nih kha. Isua khan pharoah kha lo ti luhlul lo ta se chuan, Mosia khan Israel mi te kha Aigupta ram atang in a hruai chhuak ang a, a ma thil tih theih vang a hruai chhuak emaw pawh kha a ti mai thei. Harsatna te a awm loh chuan, keimahni tih emaw pawh kan ti thei, harsatna awm lo chuan Isua kan ngai pawimawh lo ang. Aigupta Lal, Pharaoh pawh in a chhuah hnu pawh khan a harsa thei ber in, tuipui sen kan ngai khan a siam a nih kha.

 Khawi zawk emaw chauh pawh hi thlangin auh din tum mah ila, kan au ding zo dawn chuang lo. Chuvang chuan hei hi i hria ang u - Engkim in ta a ni si a, titu Pathian chuan kan lawm pawhin, kan lungngaih pawhin kan tan heng hun hi a thlentir a, fel taka buk dik sain kan chungah hian a thlentir a ni tih hi i hre reng ang u.

Kan beidawng lai hian Seta hian min bei nasa leh zual a,  Kum 2005 Georgia, Atlanta ah Brian Nichols, pawngsual a puh chu court atang in a tlan chhia a, a tlan chhiat na lam ah Court Judge, Police officer, reporter leh Immigration officer a kap hlum a, a tlan chhiat na lam ah Nuthlawi pakhat Ashley Smith, drugs addict in ah a lut a, chu nu chuan a mah hostage a awmpui lai in, drugs a khawih thin nasat zia leh a pasal pawh drugs a zawrh na lam a thih thu te a hrilh bak ah, Ashley smith, drug addict waiter, Pathian zui tlak a pawh in ngai lo khan Pathian ah beiseina a awm thu a chhiar sak a, Brian a chuan Ashley drugs addict chu drugs a dil a, a pe ve mai a, ti ve tur in a tih khan a, a ti ve duh ta lo a, drugs ti chung a thih a, Pathian hmuh ka duh lo a ti ve tlat a ni, a hnu a interview na ah chuan.  chhuah a phal sak ve mai. A chhuah hnu ah chuan Brian Nichols a  chu an man ve ta nghe nghe. Khawvel a misual ber a kan ngaih te, drugs addict te leh beidawng misual te pawh Pathian a beiseina an neih chuan nunna an neih leh thei thin a ni.

Beidawnna hi Setana hmanraw hlauhawm ber a ni thin a, Mi beidawngte hi an khawngaihthlak a, mahni nunna lak duh hialte pawh an lo awm tawh thin a ni. Setana buma awmte tan rah tha chhuak tur a awm lo. Chuvangin beiseina kan neih hi a pawimawh tak meuh meuh a ni. Pathian beisei rawh. Lalpa lam hawi la, beiseinaah lawm rawh tih hi kumthar thuchaha kan infuih duhna chu a ni.


He kum thar bul kan tan mekah hian kan dinhmun chu engang pawh ni rawh se, kum thar min hruai thlengtu kan Pathian hian chakna thar min pein min tiharh ang a, lawmna thar min siamsak thei a ni. He hun thar lawmawm hi beiseina thar nen, Lalpaa rinna nghet tak nei chungin i chhiar tan ang u. He khawvelah chauh ni lo, khawvel lo la awm leh turah pawh beiseina nung hmu turin min hring a, chu beiseina nung nen chuan kan hmalam i thlir zawk ang u.

Lalpan a thute mal min sawmsak rawh se. Amen



Saturday, December 9, 2017

ABRAHAMA RINNA - Sermon

Abraham a Rinna




Chângvawn:
“A nih leh, rin avãngin Dãn chu eng mah lovah kan siam em ni? Hnai lo ve, Dãn chu kan tinghet zàwk a ni.” (Rom3:31).
 Vawiin ah hian Rinna kan Kristianna a pawimawh zia ka rawn sawi duh a, thuthlung thar ringawt ni lo vin, thu thlung hlui ah pawh Abraham a tan pawh a pawimawh zia ka rawn sawi chhuak ve duh a ni.
Rinna pawimawh zia chu Johna 3:16 ah pawh kan hmuh tawh kha.

     Abrahama-thîanghlimna leh dikna kawnga entawn tũr tha tawpkhawk-kha dãn thiltihte avãng ni lova, khawngaihna avãng zàwka chhandam nih mamawh kan nihzĩa entirna atan hmangin, a lehkhathawn lo chhiartùte chu hrìatthĩam loh theih loh tũr khawpa chiangin a hrilhfiah a. Mi fel ber berte pawh an thiltih leh an dãn zawmnaten Pathîan hmâa thiam a chantîr thei lo a ni sí a, mi dangte tan phei chuan eng ngè beisei tũr awm ang le? Abrahama meuh pawh khawngaihna avãng chauha thĩam chantîr a nih chuan, mi dang zawngte pawh hi-Juda kan ni emaw, Jentail kan ni emaw pawh nĩ sê-rinna avãng bawka thĩam chantîr kan ni vẽ ngei ang.
    
Rom 4-ah hian Páula chùan chhandamna ruahmana rahbi pathum awmte chu a sawi a, chungte chu:
1) Pathîan malsawmna thutĩam (khawngaihna thutĩam chu),
2) mihringin chu thutĩam a lo chhan letna (rinnaa lo chhãnna chu) leh,
3) chu thutĩam ringtùte Pathîanin mi fel nihna a pèkna (thĩam chantîrna chu).
Hetĩang hi Abrahama chunga a thlen dãn a nĩ a, kan chunga a thlen dãn pawh a ni vẽ tho bawk.

     Páula chùan chhandamna chu khawngaihna avãng a nĩ tih a hria tih hi kan hrìat reng a ṭúl a; phu lo vîau mah ila, kan hnènah pèk a ni tlat si. Kan phu reng lo ni tà sê, a batin kan ba ang a, kan ba a nih chuan, thilthlawnpèk ni lovin, leiba a nĩ tihna a ni bawk ang. Mahsê suala tlu tawh mihring kan nih avãngin chhandamna chu thilthlawnpèk a nih a ngai a ni.

Tun hnai khan Advance Chrstimas kan nei a, Gift kan dawng, mi thil kan pe a, keini pawh in thil kan dawng ve, mahse Isua chuan a thil thlawn pek kan phu loh min pe a ni, chu chu chhandam na a ni, mahse chhandamna nei tur chuan Lalpa kan ring a ngai a ni.

Rom 3:31 A nih leh, rin avangin Dan chu engmah lovah kan siam em ni?  Hnai lo ve, Dan chu kan tinghet zawk a ni.
Hé lai changah hian rinna chuan Pathîan dãn eng mah lova a siam loh thu uar takin a sawi a. Nimahsela dãn zawmtu, Thuthlung Hluia dãn awm zawng zawngte zawm famkim vektùte ngei pawh kha an dãn zawmna chuan a chhandam bìk chuang sí lo. Thuthlung Hlui sakhua kha, Thuthlung Thar sakhua ang bawk hian, Pathîanin mi súalte hnèna khawngaihna a pèk rinna avãnga chhandamna thurina innghat a ni vẽ tho a ni.

Rom 4:3-8 lo en I la,
 3Pathian Lehkhain engnge a sawi ni?  Abrahama chuan Pathian a ring a, tin, chu rinna chu a felnaa ruat a ni, tiin a sawi a ni.  4Tin, hnathawktu hlawh chu khawngaihnaa ruat a ni lo va, bata ruat a ni zawk e.  5Amaherawhchu hna thawk lova, Pathian ngaihsak lo, thiam chantirtu ring zawka rinna chu, ama felnaa ruat a ni.  6Mi, a thiltih ngaihtuah lova Pathianin fela a ruata chu mal a sawmsak thu Davida pawhin,7An bawhchhiatnate ngaihdama awm leh, An sualte khuha awm chu An eng a thawl e, 8Lalpan khawlohna neia a ruat loh chu A eng a thawl e, tia a sawi ang khan.

     A sawi ang hian Abrahama kha “Pathîan a rin” avãnga mi fela chhiar a nĩ a. A fapa pawh Pathian hnenah sacrifice hial atan hlan tur in a in pe a nih kha. Mahse Abram, Abraham a ni lo vin khan thu thlung hlui ah khan tih sual a nei ve nual a ni, a Aigputa lal a hlau lutuk kha a nupui kha a nau ang a sawi in dawt te pawh a sawi ve a nih kha. Abrahama pawh kha a fel vang bik ni lo vin, a rinna avang a thiam chang a ni. Rinna a neih avang a pen chhuak a nih kha.
    
Bathsebi nẽna an chet sual hnua Davida ngaihdam a nih dãn pawh kha eng thil dangin ngè sawi fiah ta ang? A dãn zawm ṭhatna chu a ni lo chiang mai a, a chhan pawh dãn thu tam tak a bawhchhia, chungte chuan thiam loh an chantîr reng a. Davida kha dãn zawm that avãnga chhandam tũr ni ta ang sê, chhandam a ni hauh lo vãng. Mi nu a uire pui ringawt lo vin, a pasal Indona ah a thih ngei theih tur in hma a la a nih kha. Mahse Davida pawh khan a tlin loh zia leh a fel loh zia kha a hria. Davida’n eng nge a sawi I lo ngaithla ang:

Sam 51: 10
Aw Pathian, keimahah hian thinlung thianghlim siam la,
Rilru thar nghet tak min pe ang che.
11I hnên ata hi min hnawt bo suh la,
I Thlarau thianghlim hi min lâksak hek suh ang che.
12I chhandam hlimna chu min pe leh la,
Thlarauvin dawhthei takin min chelh reng ang che.

Davida sũalna leh ngaihdam a nih tak dãn (2 Samuela 11, 12; Sam 51) kha ngaihtuah la. A chanchin lungchhìatthlàk tak aṭang hian eng ang beiseina ngè i chhar chhuah theih sawi rawh. Heta tang hian kohhranhote hian suala tlute kan en dãn tũrah zirlai zir tũr kan nei bawk em?

Pathîanin min pawmna chu a hlawha hlawh chhuah tũrah kan ngai tlat a nih chuan-chutĩang ngaihdãn nei thei tũr chuan thĩam chantîr leh ngaihdam kan nih hmain kan lo thîanghlim tawh sa hlé a ni ngei ang a-keimahni rilru leh thinlung leh kan thiltihte kan en mai ṭhin nak lovah. Chutĩang a nih chuan sakhuana hi kan mamawhte zinga a tawp ber, a laipui bera mahni indahna a lo ni daih thei ang.
     A lehlamah, thĩam chantîrna chu a phu miah lote hnèna Pathîan thilthlawnpèk a nĩ tih kan hrethiam a nih erawh chuan, mahni inen lovin, Pathîan hmangaihna leh khawngaihna zàwk chu kan rilrua lian ber leh en ber a ni zàwk thung dawn lo’m ni?
     A thuhrimin, Pathîan hmangaihna leh a nungchang hi mahni felna hmachhuantu nunin ngè, Pathîan khawngaihna rinchhan tlattu nun zàwkin lan chhuahtirin kan rin le?
Rom 4:6-8
6Mi, a thiltih ngaihtuah lova Pathianin fela a ruata chu mal a sawmsak thu Davida pawhin,
7An bawhchhiatnate ngaihdama awm leh,
  An sualte khuha awm chu
  An eng a thawl e,
8Lalpan khawlohna neia a ruat loh chu
  A eng a thawl e,
tia a sawi ang khan.
   
 Thuthlung thar ah khan Juda mi te khan an mahni chauh Chhandamna dawng tur ang khan an in ngai, Mahse Paula chuan chhandamna hi Juda-te tan chauh ni bìk lovin, Jentail-te tan pawh a nih vẽ tho thu a sawi zui leh nghal bawk a (Rom 4:9-12). Fet deuh taka sawi i phùt a ni pawhin, Abrahama ngei pawh kha Juda mi a ni bìk hlei nem; amah thlahtùte kha milem bemi an ni vẽ tho asin! (Joshua 24:2). A hunlai khan “Juda” leh “Jentail” tih ang zawnga inthliar hranna a la awm lo hrim hrim a. Thĩam chantîr a nih lai khan (Gen. 15:6) a serh pawh a la tan chuang hek lo. Chuvãngin Abrahama kha serhtante leh serhtan lohte pa a lo ni vẽ ve a, Paula pawhin chhandamna chu mi tin tan a nihzĩa entirna tha tak atan a hmang ta reng a ni. Krìsta thihna chu mi tin tan a nĩ a, chi emaw, hnam emaw anga inthliar hranna eng mah a awm lo (Heb. 2:9).

Kràws-a Isua thihna kha mì zawng zawng tan a nĩ a, Kràws khan mi tin hi kan hlu ṭheuh a nĩ tih min hrilh bawk tih hi ngaihtuah la. Chutih a nih chuan, eng vãngin ngè hnam emaw, chi emaw, ram emaw a dãn avãng maia inhmuh thiam lohna leh inrin loh sa ngawtna thleng ṭhin hi thil rapthlak a nih le? Mi dangte hmuh dik loh sa ngawtna ang rilru kan neih ṭheuhte hi Pathîan khawngaihna azârah engtin ngè kan paih bo theih ang?      

Abrahama pawm emaw, thĩam chantîr emaw a nih chhan kha dãn a zawm that em vãng a ni lo. A hnènah khan Pathîan chuan “khawvèl roluahtu/rochuntu” nihna thutĩam a pe a. Chu thutĩam chu Abrahama khan a ring a; chumi awmzĩa chu a mawhphurhna a pawm tihna a ni. Chumi avãng chuan amah pawh kha Pathîanin a pawm vẽ tà a, amah hmang khan khawvèl chhandamna hna a thawk ta bawk a ni. Hei hi Thuthlung Hlui huna khawngaihnain hna a thawh dãn entirtu tha tak a la ni chhunzawm ta zél a, chùvãng chûan Paula pawh hian a rawn hmang vẽ chiah reng a ni.

Rom 4:14-17
14Dana mite chu roluahtute an nih si chuan rinna engah mah a tlaktlai lo va, thutiam pawh chu engmah a ni ta lo va; 15Dan chuan thinurna a siam si ṭhin a; Dan awm lohnaah erawh chuan bawhchhiatna pawh a awm hek lo.  16, 17Chuvangin, khawngaihnain a nih theih nan rinna avangin a nih hi, thlahte zawng zawng chuan thutiam chu matheilova an hmuhna turin, Dan nei mite chauhvin an hmu lo vang a, Abrahama neih ang rinna neite pawhin an hmu bawk ang.  Mitthite tinungtu leh, thil awm lote awm anga sawitu, a rin Pathian mithmuhah chuan Abrahama chu kan zaa pa a ni. 

     A tîr lama kan sawi tawh ang khan, tùte chhiar atan ngè hé lehkhathawn hi a ziah tih kan hrìat reng a pawimawh a. Hèng Juda ringtùte hi Thuthlung Hlui dãnte khan a la fan hneh èm èm mai a, an zinga tam tak phei chuan an chhandamna chu dãn an zawm that leh that lova innghat a ni emaw an ti a; chutĩang chu Thuthlung Hlui zirtîrna pawh a ni bìk chuang hauh sí lo.

     Hetah hian, Sinai Tlanga pèk a nih hma pawha a thuphunga lo awm tawh ṭhatna dãn bìk kàwka a sawi a nih pawhin, a sawi tum chu a thuhmun reng tho va. A nihna takah chuan a chiang daih zàwk bawk! Dãn avãnga Pathîan thutĩamte chan tumna chuan rinna hi eng mah lovah ni mai lovin, hman tlak lohvah a siam nĩin a sawi a. A sawi na hlé mai; mahsê a sawi awmzĩa chu rinnain a chhandam a, dãn erawh chuan thiam loh a chantîr tih hi a nĩ a. Thiam loh min chantirtu laka chhandamna chan tumin awmzĩa a neih lohzĩa min zirtîr a tum a ni. Kan zavái hian, Juda kan ni emaw, Jentail kan ni emaw, dãn bawhchhetùte vek kan ni a, chùvãng chûan Abrahama mamawh tho kha keini pawhin kan mamawh vẽ a, chù chu: rinna azâra Ĩsûa felna kan hnèna pèk ni ta hi a ni, chù chu Kohhran Siamṭhatna thlentirtu tak pawh a ni bawk. Buddhist unau te emaw Hindu unau te ang a Karma emaw Incarnation ang a, fel avang a nunna tha zawk nei thei kan ni ve lo, Pathian khawngaihna
avang chauh in chhandamna nei thei kan ni.
Dan chu a pawimawh ta lo tih na a ni em mi le?

Gal. 3:21-23
 21 A nih loh leh, Dan chuan Pathian thutiamte chu a dodal em ni le?
Hnai lo ve, Dan mi tinung thei reng pekin a awm tawh si chuan, felna chu Dan avangin a awm ngei tur a ni.  22Nimahsela, Isua Krista rin avanga thiltiam chu a ringtute hnena pek a nih theih nan Pathian Lehkha thu chuan sual hnuaiah engkim a kharkhip ta vek a.  23Nimahsela, rinna a lo thlen hma khan, rinna la lang tur atan kharkhipa, Dan hnuaia ven kan nih kha.

Dan chu darthla lang ang a ni.
Krìsta zara famkim zàwka lo lang ta hian a ringtù zawng zawngte chu “dãn hnuaia awm” nihna ata a chhuah zalen a; chumi awmzĩa chu, dãnin thiam loh a chantîr tawh nihna leh dãn zawm that avãnga chhandamna hlawh chauh tumna phurrit lakah zalenna a pe tihna a ni. Dãn hi rinna tel lo, khawngaihna tel lova kan sawi chuan phurritah a chang hlauh ṭhĩn a, a chhan chu rinna tel lo, khawngaihna tel lo leh, rinna avãnga lo thleng felna tel lova dãn hnuaia awm chu sual phurrit hnuaia kunna leh thiam loh changa awmna a nih vãng a ni.
Engtĩang takin ngè rinna avãnga felna thu hi Pathîan nẽna in len dunna kawngah a pawimawh vẽ le? Hé thu pawimawh tak mai hi i hmuh theih lohna tũr khawpa thutak dangten an tihfiah loh lohna tũrin tih theih eng ngè i neih? A thuhrimin, hemi tel lo hi chuan kan thurin dang zawng zawngte pawh hian eng awmzĩa ngè an neih ang ni?

Dãn leh Súal
  
   Thuthlung Tharah chuan dãn hi tihban ni tawh awm anga mi tuten emaw an sawi hi kan hre fo ngei ang a, chutĩanga sawitùte chuan an ngaihdãn nemnghet tũrin Bible chang eng eng emaw an la chhùak vẽ ṭhĩn a. Mahse Bible in eng nge a sawi lo ngaithla ang .

Kum za eng emaw ti ral ta khan, Irish mi Jonathan Swift-a chuan heti hian a lo zìak: “Zu in te, mi bum te, dawt sawi te, rukruk te hi kan ram rorelna in hian English tawng leh dictionary- te aṭangin dah bo tawh tũr tiin dãn siam ta sela, a tuk zingah chuan insum thei tak, rinawm leh dik leh, thu dik ngaina mi nĩin kan tho vek tũr a ni tiin tu’n ngè sawi ang? Chutĩanga sawi chu thil dik leh tih awm pawh a ni reng em?” - Jonathan Swift, A Modest Proposal and Other Satires (New York: Prometheus Books, 1995), p. 205.
1 Joh. 2:3-6
   3 Tin, a thupekte pawm kan nih chuanin chu miah chuan amah kan hria tih kan inhria e.  4A thupekte pawm si lovin, Amah ka hria, titu chu mi dawthei a ni, thutak amahah a awm lo.  5Tupawh a thu pawm erawh chu amahah chuan Pathian a hmangaihna a famkim tak zet tawh a ni.  Amahah kan awm tih he miah hian kan inhria a ni.  6Amahah ka awm reng ṭhin, titu chu ama awm ang bawk khan a awm ve tur a ni.
1 Joh. 3:4
4Tupawh thil tisual apiangin dan pawh a bawhchhe ṭhin; sual chu dan bawhchhiatna a ni si a.
Rom 3:20
20Chutichuan Dan thiltih avangin mi tumah a mithmuhin thiam changin an awm lo vang; Dan avangin sual hriat famkimna a lo awm a ni si a.

    
     Hetĩang chiah hian, Pathîan dãn hi tihban tawh ni ta ang sê, eng vãngin ngè dawt sawi, tualthah leh, rukruk te hi thil súal leh thil ṭha lo a la nih reng si? Pathîan dãn hi tihdanglam tawh a nih chuan, sual hrilhfiahna pawh siam danglam vẽ ngei a ṭúl ang. A nih loh leh, Pathîan dãn hi tihbo tawh a nih sí chuan, sual pawh hi a awm tawh tũr a ni bìk dawn em ni?
1 Joh. 1:7-10
7amaherawhchu amah chu engah a awm angin keini pawh enga awm kan nih chuan kan inpawl tlang a, tin, a Fapa Isua thisenin kan sual zawng zawng min tlenfaisak ṭhin a ni.
   8 “Sual ka nei lo, kan tih chuan mahni leh mahni kan inbum a, thutak chu keimahniah a awm lo a ni.  9Kan sualte thupha kan chawi chuan kan sualte ngaidam tur leh kan fel lohna zawng zawng tlengfai turin amah chu a rinawmin a fel a ni.  10Thil ka tisual lo, kan tih chuan amah chu dawtheiah kan siam a, a thu pawh keimahniah a awm lo a ni.

Uire khapna dãn hi Pathîanin lo siam lo ta ang sê, uirena avãnga tawrhna hi a tlemin a nat dãn pawh a nep deuh zàwk ang em? I chhãnna chuan engtĩangin ngè Pathîan dãn la nun reng a ṭũlna chhan hrethiam tũrin a puih che? Pathîan dãn eng emaw ber i bawhchhìat avãnga a nghawng i lo tawrh vẽ tawh dãn chu sawi rawh.

  Thuthlung Thar lehkhabù-ahte hian dãn leh Chanchin ṭhã kan hmu a. Dãn chuan sual chu eng ngè ni tih a tilang a; Chanchin ṭhã erawh chuan chu sual chinfelna tũr chu min hrilh thung, chù chu Isua thihna leh thawhlehna hi a ni. Dãn hi awm ta lo se chuan sual pawh a awm lo vãng a, chuti a nih chuan eng lak aṭangin ngè chhandam kan nih tak ang? Dãn a awm avãng leh, a la pawimawh zui reng avãng chauhin Chanchin ṭhã pawhin awmzĩa a nei thei a ni.